Metody badawcze:


Obserwacja ukryta to metoda badawcza w naukach społecznych polegająca na tym, że badacz nie informuje obserwowanej grupy, czy zbiorowości, że jest ona poddawana obserwacji.

W celu ukrycia obserwacji wykorzystuje się lustro weneckie przepuszczające obraz tylko w jedną stronę, ukrytą kamerę, przebranie obserwatora, wejście do danej grupy.

Przykładem mogą być dni otwarte fabryki słodyczy. Zaproszone osoby zwiedzają fabrykę, zapoznają się cyklem produkcyjnym i są częstowane słodyczami. W czasie „dni otwartych" obserwacja ukryta jest bardzo skuteczną metodą, badani nie wiedzą o tym, Że są przedmiotem badania co powoduje na przykład, Że nie modyfikują swojego zachowania, aby w badaniu „dobrze wypaść". Innym wydarzeniem tego typu mogą być „dni otwarte" w muzeum. Można pokusić się o próbę określenia popularności poszczególnych eksponatów, zbadanie celowości ich rozmieszczenia.

Ankieta ogólna

Pomiar ten polega na rozmieszczeniu przez ankietera kwestionariuszy w miejscach ogólnie dostępnych, skąd zainteresowane osoby mogą ten instrument zabrać, udzielić pisemnych odpowiedzi i przesłać pod wskazany adres lub częściej - złożyć w wyznaczonym miejscu.

Przykładami miejsc ogólnie dostępnych są targi i wystawy międzynarodowe, sklepy wolnocłowe, inne punkty sprzedaży, muzea, kina, teatry.

Ankieta ogólna nadaje się zwłaszcza do badań marketingowych ciągłych, jeżeli miejsca są ogólnie dostępne, bez ograniczeń czasowych.

Zalety:

  • Bardzo niski koszt realizacji,
  • Bardzo wysoki stopień anonimowośc,
  • Respondent posiada odpowiedni czas aby spokojnie wypełnić ankietę, stąd jego odpowiedzi są bardziej dokładne.

Wady:

  • Niski procent zwrotów wypełnionych ankiet ( nawet poniżej 10%),
  • Brak pewności, kto naprawdę odpowiadał na pytania,
  • Brak kontroli nad próbą badaną.

Najczęściej stosowana w celu:

  • Badania pracownicze w firmie,
  • Satysfakcja klientów w punktach handlowych (BOK, POK),
  • Satysfakcja klientów w punktach usługowych (banki, hotele, restauracje etc.),
  • Opinia odnośnie do wydarzeń (targi, sympozja, konferencje).

ANKIETA POCZTOWA - jedna z częściej stosowanych metod ilościowych. Polega na pisemnym komunikowaniu się badacza z respondentem.

Narzędziem pomiarowym jest kwestionariusz, czyli lista pytań na jeden lub więcej tematów uporządkowana merytorycznie i graficznie.

Kwestionariusz wysyłany jest drogą pocztową do dobranej wcześniej próby respondentów, która pisemnie odpowiada na pytania w nich zawarte. Kwestionariusz jest zwracany przez respondentów drogą pocztową.

Metoda cienia (shadowing)

Jest to metoda badawcza z zakresu metod jakościowych, będąca odmiana obserwacji. Polega na stałym towarzyszeniu osobie badanej podczas całego dnia, lub w trakcie wykonywania pracy. Wykorzystywana jest np. przy ocenie pracowników. W tym przypadku polega na obserwacji osoby ocenianej przy wykonywanej pracy. Po wykonaniu wspólnie rutynowego dnia pracy można z dużym prawdopodobieństwem ocenić kompetencje pracownika.

Wadą tej metody jest jej wysoki koszt.

Zaletą jest to, że badacz poznaje organizację naturalnego środowiska i elementy wpływające na zachowanie się badanego i jego opinie. Metoda ta wskazuje na zachowania i zjawiska, których istnienia lub skali sam badany sobie nie uświadamia.

INDYWIDUALNE WYWIADY POGŁĘBIONE (INDIVIDUAL IN-DEPTH INTERVIEWS)

Indywidualne wywiady pogłębione polegają rozmowie osoby badanej z prowadzącą badanie. Mają ustalony scenariusz wątków tematycznych poruszanych w trakcie rozmowy, w celu uzyskania jak najwięcej szczegółowych informacji. Rozmowa wymaga zwiększonej aktywności ze strony osoby prowadzącej, ma charakter częściowo sterowany i prowadzona jest według wcześniej założonego scenariusza . Pytania nie są standaryzowane, mają charakter otwarty, a o kolejności zadawania oraz formułowania decyduje prowadzący. Często korzysta także z pytań pomocniczych, naprowadzających lub rozszerzających omawiane kwestie, aby uzyskać jak najbardziej wyczerpujące, precyzyjne i prawdziwe informacje. Podczas wywiadu, dzięki rozmowie umiejętnie prowadzonej przez doświadczonego badacza, osoba badana ma możliwość pełnego wyrażenia własnych odczuć, emocji, ekspresji, wyjaśnienia motywów postępowania czy zaprezentowania swych życiowych doświadczeń. W IDI, odbywającym się bez wpływu osób trzecich i w atmosferze zrozumienia i poufności, możliwe jest podejmowanie tematów wszelakich tematów (kontrowersyjnych, osobistych i intymnych).
Wywiady mogą być przeprowadzane w miejscu zamieszkania, pracy lub w specjalistycznym studiu badań jakościowych. Przebieg rozmowy może być nagrywany, filmowany w zależności od ustalonych wcześniej wymagań.

Diady i triady

Diada tzw.,,dwójka" to wywiad prowadzony jednocześnie między dwójką respondentów (najczęściej zaprzyjaźnionych ze sobą) i moderatorem. Triada zaś to wywiad prowadzony z trójką uczestników.

Diady stosuje się przeważnie wówczas, gdy respondenci są równorzędnymi partnerami w pewnym procesie decyzyjnym oraz gdy reprezentują oni odmienne punkty widzenia, np. w badaniach par małżeńskich dotyczących decyzji rodzinnych, takich jak wybór szkoły dla dziecka czy ubezpieczenia na życie.

Wyróżnia się dwie formy diad:

  • diada homogeniczna - stosowana w celu poznania np. procesu decyzyjnego wspólnego dla dwóch osób np. kupno samochodu przez małżonków, zakup mebli czy wybór kredytu,
  • diada heterogeniczna - ma na celu konfrontacje przeciwnych poglądów czy opinii dwóch respondentów np. zwolenników konkurencyjnych marek, partii politycznych albo zwolennika naturalnej i tradycyjnej medycyny.

Triady wykorzystywane są głownie w sytuacjach, kiedy trzej respondenci reprezentują trzy różne postawy wobec danego produktu czy zjawiska. Przykładem mogą być osoby wybrane do badania ze względu na kryterium behawioralne tj. status użytkownika: osoba często stosująca dany produkt, rzadko używająca i nieużywająca go w ogóle.

Badania trackingowe

Badania trackingowe są to badania powtarzane w określonych odstępach czasu. Polegają na zbieraniu informacji od ściśle określonej grupy jednostek ( przy użyciu technik komputerowych, ustnie czy też pisemnie). Badania w każdej fazie prowadzone są na identycznie zdefiniowanej zbiorowości, ale z udziałem różnych osób.

Zastosowanie:

  • stanowią źródło wiedzy na temat efektywności wykorzystanych mediów i reklam,
  • zbadanie kondycji marki ( znajomość w populacji),
  • uchwycenie zmienności upodobań nabywców,
  • ustalenie częstotliwości i intensywności zakupu określonych produktów.

Blind test (test ślepy) – badania polegające na testowaniu przez respondenta produktów nie pozwalając na ich wizualną identyfikację (najczęściej w białym opakowaniu z naniesionym kodem produktu)

Celem testu typu blind jest uzyskanie możliwie najbardziej zobiektywizowanych ocen respondenckich - wolnych od zniekształceń spowodowanych wiedzą o marce, producencie - wiążących się z nimi asocjacji, skojarzeń, oczekiwań. W testach typu blind porównywane są zwykle produkty bezpośrednio konkurujące ze sobą na rynku.

Ślepy test produktów
Badani są reprezentantami przeciętnych użytkowników. Testują kilka lub kilkanaście produktów (gdy więcej to w trakcie dwu sesji). Oceniają każdy z osobna na skali ogólnej preferencji i ewentualnie kilku innych wymiarach.

Co faktycznie lubią, ustala się na podstawie danych "zobiektywizowanych". Testowana wódka jednym wyda się za mocna innym za słaba żadna z tych odpowiedzi nie powie nam jaką wódkę lubią badani jeżeli nie będziemy wiedzieli jaką obiektywnie moc ma ta wódka. Pomiar tej cechy produktu jest wyjątkowo prosty - alkoholomierz prawdę nam powie. Czasem dostępne są receptury i mogą też być obiektywnym punktem odniesienia.

Najczęściej, na przykład, gdy testowane są również produkty konkurencji, albo gdy na ostateczny efekt wpływają nie tylko składniki, ale parametry procesu technologicznego, czy ulotne warunki meteorologiczne (np. roczniki win w różnych regionach) jedynym zobiektywizowanym źródłem wiedzy o bardziej złożonych nutach smakowych i zapachowych jest panel ekspertów.

Wywiad telefoniczny jest pośrednim pomiarem sondażowym. Polega na przeprowadzeniu przez ankietera rozmowy z respondentem na podstawie listy pytań zadawanych przez telefon. Jego głównym zadaniem jest uzyskanie określonego zestawu informacji od respondenta w procesie wzajemnej komunikacji respondent-ankieter. Czasami jest on wspomagany komputerowo (CATI)